Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı'nın (CICA), Asya güvenliğini sağlamak ve güveni güçlendirmek için önemli bir platform olduğunu ifade etti.

Tokayev, CICA'nın 7. Zirvesi için Azerbaycan'ın başkenti Bakü'ye katılım sağladı.

Konuşmasının açılışında, zirvenin kusursuz biçimde düzenlenmesi nedeniyle Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'e teşekkür eden Tokayev, CICA'nın diyalog, güveni pekiştirme ve kapsamlı işbirliği bakımından eşsiz bir platform olarak potansiyelini artırmayı hedefleyen Azerbaycan'ın dinamik dönem başkanlığını takdirle karşıladığını belirtti.

CICA'nın Kazakistan açısından ayrı bir anlam taşıdığını kaydeden Tokayev, 30 yılı aşkın süre önce geniş coğrafyalarında karşılıklı güveni güçlendirmek ve güvenliğe katkı sunmak üzere bu forumun kurulmasını önerdiklerini anımsattı.

Tokayev, CICA'nın o zamandan bu yana karşılıklı fayda sağlayan sonuçlar elde etmek üzere katılımcı ülkeleri başarıyla bir araya getirdiğini söyleyerek şöyle konuştu:

"Bugün bu platform, Asya'da güvenliğin temini ve güvenin güçlendirilmesi için doğrudan ve kapsayıcı diyaloğa imkân veren benzersiz bir forum niteliğini sürdürmektedir. CICA'ya katılan devletler, Asya topraklarının yaklaşık yüzde 90'ını içine almakta ve dünya nüfusunun yarısından fazlasını temsil etmektedir."

CICA'nın güvenli ve refah içindeki bir Asya inşa etmeye yönelik ortak iradeyi ortaya koyduğunu belirten Tokayev, Laos'un bugün kendilerine üye olarak katılmasını memnuniyetle karşıladığını ifade etti.

Tokayev, 2022 yılında Astana'da gerçekleştirilen CICA 6. Zirvesi'nde katılımcı ülkelerin konferansı tam teşekküllü bir uluslararası örgüte dönüştürme konusunda uzlaştığını hatırlattı ve bundan sonraki çalışmalara yol gösterecek CICA Şartı'nın kabul edilmesini beklediklerini vurguladı.

Uluslararası güvenlik mimarisinin dayanaklarının giderek zayıfladığına, hukukun üstünlüğü yerine güç kullanımını önceleyen tehlikeli bir değişimin yaşandığına dikkat çeken Tokayev, "Dünya, 2025 yılında İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en çok sayıda silahlı çatışmaya tanıklık etti." dedi.

Silahlı çatışmaların insani etkilerine değinen Tokayev, yalnızca bir yıl içinde 20 silahlı çatışmada sivillerin yaşamını yitirdiği 37 binden fazla olayın doğrulandığını, 117 milyondan fazla kişinin zorla yerinden edildiğini ve 266 milyon insanın gıda sıkıntısıyla karşı karşıya kaldığını bildirdi.

Bu gidişatın küresel istikrarı ve güvenliği sağlamaya yönelik yıllar boyunca yürütülen ortak siyasi çabaların kazanımlarını tehlikeye attığını belirten Tokayev, "Bu yüzden Asya'nın daha güçlü kurumlara ihtiyaç duyduğu açıktır." ifadesini kullandı.

Tokayev, Azerbaycan ile Ermenistan arasında ilerleyen uzlaşı sürecine destek verdiğini kaydetti; onlarca yıl süren ciddi anlaşmazlıkların ardından ortaya çıkan yakınlaşmanın Doğu ile Batı arasında köprü kurulmasını mümkün kılarak yeni fırsatların önünü açtığını söyledi.

Kazak petrolünün Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) boru hattı üzerinden taşınan miktarını Azerbaycan ile işbirliği içinde artırmayı planladıklarını belirten Tokayev, Hazar Denizi'nin bölgesel ve küresel enerji güvenliği bakımından yaşamsal öneme sahip olduğunu vurguladı.

Tokayev, Hazar'ın bölge ülkeleriyle diğer ülkelerin de yararına olacak şekilde bir barış ve işbirliği alanı olarak kalması gerektiğine inandıklarını dile getirdi.